(29/30). Ognie (sztuczne) kompas, czyli (takie) taczki(#iskierki).

Cofnijmy się w czasie. Około pięć tysięcy lat temu. Pstryk.

Po obu stronach Himalajów Wielkich (bo taka jest poprawna nazwa tego największego na Ziemi pasma górskiego) rozkwitały  starożytne cywilizacje. W porozrzucanych miastach i miasteczkach w dolinach Indusu i Jangcy ludzie żyli dostatnio, dzięki temu, że przebiegały tam morskie jak i lądowe szlaki handlowe. A to wiązało się z tym, że- chcąc korzystać z dobrobytu jaki proponuje korzystna lokacja, ludzie ci musieli umieć czytać i pisać, albo mieli okazje się tego nauczyć.Posiadanie tych umiejętności w stopniu zadowalającym nawet dzisiaj nie jest normą np w Nepalu stopień analfabetyzmu sięga czterdzieści procent).

 

Dzięki bogactwu uzyskanemu poprzez obrót przyprawami korzennymi mieszkanki i mieszkańcy, mogli sposobie pozwolić na pobieranie płatnych nauk. Mniej więcej aż do połowy XVI wieku nauka w obu państwach była na tym samym poziomie, a nie jest to rzecz stała, dzięki nabywaniu towarów, ludność, która się zajmowała handlem także transferowała wiedzę. (Tak jak ma to miejsce podczas wojny i tak – a nawet bardziej w czasach pokoju, dlatego mówi się, że podróże kształcą. Ci/ Te z Was, którzy/ które czytają blog dużej wiedzą, że przysłowia nie są mądrością narodów, tak jak i to, powyżej przytoczone, podróże kształcą i owszem, ale tylko taką osobę, która chce się nauczyć).

[Krucze jezioro w Himalajach w Sikkimie, źródło].

 

To Chińczycy wynaleźli i proch strzelniczy, i papier i kompas i tak, tak taczki, te, które dzisiaj się używa na wszelakiego rodzaju budowach. W Indiach rozkwitła idea Liczby i narodziła się matematyka (system dziesiętny, albo cyfry arabskie) ale także (choć nie tylko)… Kanalizacja (a ściśle rzecz biorąc- łazienki w domach- w Europie na początku XVII wieku były, ale jako nowość, pełniły rolę wyłącznie dekoracyjną – u sfer wyższych, jako wyraz statusu, a nie użyteczności).Budowa miast z cegieł, albo wóz na kołach, to tylko nieLICZne przykłady.

Pierwsze skojarzenie dotyczące Chin? Oprócz metki :made in China? Pewnie jednym z pierwszych, to mur Chiński, na początku obalmy jeden mit- nie, nie jest prawdą, że widoczny jest z kosmosu. A jeśli już przy Kosmosie jesteśmy, to Chińczycy byli zdania, że wszechświat żyje, pulsuje rozrasta się, jest organizmem żywym, a wszystko ze wszystkim jest związane energią Qi.

Dlaczego w Chinach nie powstało pojęcie atomu? A no dlatego, że wierzyli oni, że świat zbudowany jest z pięciu żywiołów. wody, metalu, drewna, ognia i ziemi. Nie wyrażali swoich idei za pomocą liczb.

Energie wraz z siłami  yin i yang rządzą przemianami wszelakimi począwszy od czasu, przestrzeni, ruchami gwiazd, narodzin, śmierci. Wszystko. Drewno pokonuje ziemie, przy użyciu drewnianych narzędzi można zorać pole) metalem można podporządkować sobie przyrodę (np drzewo) ogień topi metal, woda zgasi ognisko. Wszystko przemija i ulega przemianom (aha: na marginesie to w Chinach stworzono grę papier, kamień, nożyce). Liczydło choć wynaleziono je znacznie wcześniej, to do programu edukacji wprowadzono je dopiero pod koniec XVI wieku. Liczby tak oczywiste, powszechne, ale nie zawsze tak było, i nie wszędzie.

W Chinach już  od dawna wiedziano ile trwa rok, a to dlatego, że obserwowano Księżyc do ustalenia miesięcy (dlatego mówi się o naszym satelicie miesiąc, a także miesiąca przybywa/ubywa), ale to co zadziwia najbardziej, to to, że uważano wtedy, że wszechświat nie tylko ma strukturę, ale również (sądząc po najstarszych mapach) potrafiono przestawić zakrzywioną czasoprzestrzeń i to na dwuwymiarowej powierzchni.Xuan Le wierzył, że Słońce, Księżyc i gwiazdy unoszą się w pustej przestrzeni i poruszane są przez wiatry. Jakże odmienne to przekonanie od tego co sadzili Greccy uczeni.

Zhabg Heng potrafił (w II w. n.e) wyjaśnić dlaczego istnieją trzęsienia ziemi, wykryć je za pomocą zawieszonego na sznurku obciążnika to taki prototyp sejsmografu! Używali kompasu wcześniej niż ludzie z Zachodu. I budowali różne ich typy np „mokre” gdy namagnesowana igła unosiła się w misce wody. (Zdaniem Chińczyków wskazywała ona południe wybierali oni bowiem koniec końców stronę przeciwną do czubka igły.) Potrafili przeprowadzić reakcje chemiczne. (Destylacja alkoholu to nie wszystko, och, a proch? [ I nie chodzi o Afar]. Wynaleziono broń palną…I sztuczne ognie (pomyślcie o tym ostatnim w Sylwestra).

 

To tylko garść wiedzy. Migawka, mozaika, która skłania do zadania pytań.

[żarówka ze szklaną bańką, źródło zdjęcia: Wikipedia]. #BoŚwiatJestCiekawy!
[Zadanie dla osób chętnych]

Można by pisać długo. Chcę Was dzisiaj zostawić z pytaniem: Czy dzisiaj się czegoś nowego dla Siebie dowiedziałaś/ dowiedziałeś? Czego się nauczyłaś/ nauczyłeś?

Czy zaktualizowałaś/ zaktualizowałeś swoje przekonanie? Które? Dziś, to doskonała okazja do tego.

 

Do przeczytania jutro po raz ostatni!  #iskierki. jak zwykle o 17.00.

 

Reklamy

Zapraszam do dyskusji :):

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s